Nederlandse scholen vrijwel geen visie op digitalisering in onderwijs

Nederland dreigt achter te gaan lopen op het gebied van digitalisering in het onderwijs. Dat rapporteert de Onderwijsraad. Dit voorjaar kwam het onafhankelijke adviescollege met het advies ‘Doordacht Digitaal’ voor scholen. Waar sommige scholen een ijzersterke visie hebben op hoe zij ICT inzetten in de klas, hebben andere scholen geen enkel idee. Hier moet verandering in komen.

Niet alleen geeft de Onderwijsraad aan dat het Nederlandse onderwijs achterloopt op onze digitaliserende maatschappij, ook ontbreekt er een visie op de relatie tussen ICT en onderwijs. Geluiden over de achterstand kwamen aan het licht bij de Onderwijsraad toen het aan de slag ging met veldraadpleging. “We gaan altijd met diverse partijen om tafel”, vertelt Marije Boonstra, senior beleidsadviseur bij de Onderwijsraad. “Leerkrachten vanuit het basis-, voorgezet- en mbo-onderwijs gaven aan dat in hoeverre een instelling gedigitaliseerd is, afhangt van hoeveel passie leraren hebben voor ICT. Docenten in plaats van schoolbesturen zijn vaak de drijvende kracht achter ICT in het onderwijs. En dat terwijl het zo belangrijk is dat scholen een plan hebben. Zonder plan is het onderwijs kwetsbaar.”

Digitale wilde westen

Hoewel veel kinderen tegenwoordig bestempeld kunnen worden als digital natives, hebben zij niet van nature de vaardigheden om online bronnen kritisch te beoordelen, of te weten hoe zij zich online moeten gedragen en hoe zij zich daar veilig kunnen begeven. Boonstra: “Dit leidt ertoe dat niet alle kinderen van school af komen met dezelfde digitale vaardigheden. Dit kan problemen opleveren als zij overgaan naar de middelbare school.”

Scholen moeten digitale ontwikkelingen aanjagen

De raad pleit er bovendien voor dat scholen niet langer afhankelijk zijn van één ICT-aanbieder, of in ieder geval zorgen dat zij niet achter de feiten aanlopen. Volgens Boonstra volgen scholen eerder de productlijn die ICT-aanbieders verkopen, in plaats van te kijken naar wat de leerlingen nodig hebben en dan op die behoefte te zoeken. Oftewel: ICT in het onderwijs moet vraag-gestuurd worden, niet aanbod-gestuurd.”

Er moet volgens de raad een basale infrastructuur komen waardoor scholen kunnen beschikken over moderne hardware van goede kwaliteit, stabiele toegang tot snel internet en voldoende budget. Wat de eisen voor die infrastructuur zijn, kan de raad niet zeggen, die veranderen immers per jaar. Waar een jaar geleden 4G nog een noviteit was, is het inmiddels alweer oud nieuws. De basis is in ieder geval privacy en beveiliging. “Hier zouden scholen niet alleen verantwoordelijk voor hoeven zijn. Dit zou ofwel door de overheid geregeld moeten worden, of door een platform met verschillende partijen. Denk aan commerciële partijen, scholen en de overheid. Scholen hebben nu eenmaal vaak te maken met een geld- en kennisgebrek. Dergelijke ondersteuning lost dit probleem op.”

Blind zonder visie

Een digitale infrastructuur verzorgen is voor veel scholen een toekomstdroom, maar een goede visie op poten zetten zou elke school moeten kunnen. De raad wil niet voorschrijven wat er in een dergelijke visie moet komen te staan, als zij maar doordachte keuzes maken op dit gebied. Welke ICT-onderdelen passen bij de onderwijsvisie en welke niet? Boonstra: “De visie moet uiteraard steeds worden bijgesteld. Het is belangrijk dat scholen meer eigenaarschap voelen voor nieuwe ontwikkelingen. Zij zouden zelf moeten aangeven aan ICT-aanbieders wat zij willen en nodig hebben.”

Anderen bekeken ook dit

Irene van der Spoel (21): ...

Geplaatst: 28-08-2017 Irene van der Spoel (21): digitaalonderwijsrebel

Irene van der Spoel is een bijzondere digitale vernieuwer in het onderwijs. De 21-jarige is ...

Meedoen aan de WK Office ...

Geplaatst: 29-08-2017 Meedoen aan de WK Office en Adobe: deze leerlingen deden het

Weinig mensen weten van het bestaan af, toch is het echt een ‘ding’ voor veel ...

Onderwijs in tijden van digitalisering ...

Geplaatst: 29-08-2017 Onderwijs in tijden van digitalisering ‘tegengeluid’ hooggespannen verwachtingen

Wat is het effect van de digitalisering op het onderwijs? Filosofen Ad Verbrugge en Jelle ...