Inspiratie en hulpbronnen bij het lesgeven op afstand

Veel scholen zijn er maar wat druk mee om online lessen op te zetten en vorm te geven. Of je er nu net mee begint of het al redelijk onder de knie hebt: wij zetten enkele bruikbare hulpbronnen op een rij die jou kunnen helpen bij de basistechnieken of juist het didactische aspect van digitaal lesgeven. Ook geven we tips over waar je uitgewerkte lesplannen kunt vinden of inspiratie kunt opdoen voor je eigen lesplan.

Lesgeven op afstand heeft de afgelopen twee weken een enorme vlucht genomen. En tot de deuren van de scholen weer open mogen, blijft het de manier om de tussentijd te overbruggen. Het is niet niks om van de ene op de andere dag over te gaan op volledig digitale lessen. Daarom zetten wij enkele handige tips, tricks, tools en websites voor je op een rij die jou verder kunnen helpen bij het opzetten van de digitale leeromgeving.

1. (Basis)technieken
Online lesgeven begint natuurlijk bij de techniek. Mbomediawijs biedt een heel handig overzicht dat inzichtelijk maakt welke tools je het best kunt inzetten om je leerdoelen te behalen. Wil jij bijvoorbeeld leerlingen actief betrekken na het uitzetten van een opdracht? Probeer dan eens Playposit. Wil je online feedback geven? Probeer dan eens Formative.

Om enkele basistechnieken van online lesgeven onder de knie te krijgen, heeft het platform All You Can Learn enkele overzichtelijke ‘eerste hulp’-documenten gemaakt. Zo  geven ze eerste hulp bij coachen op afstand, waarin wordt uitgelegd hoe je een online les opzet, hoe je als docent zichtbaar blijft voor je leerlingen, hoe je de voortgang toetst en hoe je hen feedback geeft. Ook geven ze tips over hoe je een leerzame video kunt maken. Met de nadruk op leerzaam, want zo’n video heeft pas nut als leerlingen de informatie kunnen onthouden en toepassen. In het document ‘Eerste hulp bij het maken van een screencast’ krijg je twee manieren (opnamesoftware en PowerPoint) te zien waarop je een screencast kunt maken. Tot slot, kunnen docenten die met YouTube aan de slag willen hier nauwkeurige informatie vinden over het opzetten van een livestream. Ze geven daarbij enkele handige tips. Wist je bijvoorbeeld dat je leerlingen vijf minuten kunt blokkeren als ze storende reacties plaatsen tijdens de stream?

Wist je dat je leerlingen vijf minuten kunt blokkeren als ze storende reacties plaatsen tijdens de stream?

2. Digitaal didactisch
De techniek op orde hebben is vaak de eerste prioriteit, maar zeker niet de laatste. Het is vervolgens nog een vak apart om de verschillende digitale middelen effectief in te zetten. Het gaat daarbij om de manier waarop je de techniek inzet om online lessen didactisch verantwoord in te vullen. De Open Universiteit (OU) geeft hier enkele tips over wat zij Online Activerend Onderwijs noemen. De OU biedt ook enkele gratis micromodules aan op dit vlak, waarmee je een echte verdiepingsslag kunt maken. Hier vind je namelijk informatie over hoe je studenten kunt activeren en motiveren en hoe je technologisch ondersteund kunt toetsen. Ook handig is de aparte pagina die de OU heeft voor virtuele klassessies. Ze nemen je in korte video’s mee van A-Z: van het ontwerpen, ontwikkelen en verzorgen van de sessies tot het didactische aspect.

Een andere aanrader op het gebied van digitale didactiek is www.digitaledidactiek.be. Zij zien digitale didactiek als een nieuwe competentie die docenten moeten leren om effectief online les te kunnen geven. Daarom bieden zij een opleidingstraject aan waarmee je praktisch aan de slag gaat en vertrouwd raakt met deze nieuwe competentie. Het traject kent een modulaire opbouw, waardoor je vrij kunt navigeren door de verschillende onderdelen. 

3. Lesplannen
Als je de techniek op orde hebt en zo snel mogelijk van start wilt, kun je online een grote verzameling uitgewerkte lesplannen vinden waarmee je direct aan de slag kunt.

Mbomediawijs.nl biedt lessen aan over onder meer nepnieuws, privacy en cyberpesten. Alles om mbo-studenten kennis en vaardigheden bij te brengen op het gebied van (online) media. De kant-en-klare lessen maken duidelijk voor welk niveau en vak de les bedoeld is, welke competenties je met de les traint en welke benodigdheden je ervoor nodig hebt.

Een andere methode waarmee je direct aan de slag kunt, is het werkvormenboek voor digitale lessen. Dit werkvormenboek is geschikt voor docenten die de ICT inmiddels op orde hebben, maar nog naarstig op zoek zijn naar manieren om dit ook in de les in te zetten. Dit boek geeft namelijk in veertien concrete en simpele lessen weer hoe je interactieve digitale lessen kunt geven. 

Als je zelf nog met vragen zit, kun je terecht bij het dagelijkse vragenuurtje van IT-Workz.

4. Inspiratie
Als je liever je eigen lesplannen ontwikkelt, kun je voor inspiratie eens op Social media in het mbo kijken. Dit platform deelt tips, tricks, verhalen, voorbeelden en inspiratie over hoe je verschillende sociale media (zoals Facebook, Instagram en Pinterest) en webtools in het onderwijs kunt inzetten. En dat beperkt zich vaak niet alleen tot het mbo. Ook vind je op het platform meer algemene blogs, zoals ‘Maak je online lessen nog afwisselender’ of ‘10 tips voor een geslaagde online les’. Via YouTube delen ze instructievideo’s die uitleggen hoe je bijvoorbeeld met Forms, het Microsoft Whiteboard, Stream of Flipgrid kunt werken. Ook vind je op het platform een aparte pagina voor Office 365, met blogs over het communiceren via Teams of het stap-voor-stap opzetten van een online les via Teams. De instructievideo’s maken de uitleg visueel. Tot slot vind je op het platform een compleet lesprogramma rondom het thema mediawijsheid.

Meer, meer, meer
Staat tussen deze tips nog niet precies wat je zoekt? Kijk dan eens op https://afstand.vernieuwenderwijs.nl/. Op deze Wiki vind je nog meer tips en programma’s die je in kunt zetten om lesgeven op afstand op te zetten en vorm te geven. Het handige aan deze website is dat de tips en programma’s ingedeeld zijn bij verschillende doelen, zoals informatie overdragen, opdrachten en toetsen.

Een beetje in hetzelfde straatje heeft Kennisnet lesopafstand.nl opgezet. Hier vind je voor zowel po, vo als mbo tips, ondersteuning en concrete stappenplannen om lesgeven op afstand te organiseren bij jou op school. De inhoud is deels gebaseerd op de input van docenten. Hier kun je dus ook je eigen tips en ideeën kwijt.

Natuurlijk kun je voor al je vragen en antwoorden hierop ook terecht bij IT-Workz.nl. Hier vind je enkele van de meest voorkomende vragen als het aankomt op het geven van online lessen. De antwoorden worden uitgelegd aan de hand van duidelijke instructievideo’s. En als je zelf nog met vragen zit, kun je terecht bij het dagelijkse vragenuurtje.

Help, ik geef een online les!

Anderen bekeken ook dit

Voor- en nadelen van lesgeven ...

Geplaatst: 03-04-2020 Voor- en nadelen van lesgeven op afstand: een docent en haar leerlingen aan het woord

De afgelopen weken stonden scholen op z’n kop: de deuren moesten dicht, leerlingen bleven thuis ...

Leren op afstand met Teams

Geplaatst: 19-03-2020 Leren op afstand met Teams

Scholen blijven sowieso tot en met 6 april gesloten, om verdere verspreiding van het coronavirus ...

Overbrug de afstand met OneNote

Geplaatst: 14-04-2020 Overbrug de afstand met OneNote

Zicht houden op je leerlingen is in deze onstuimige tijden een flink karwei. En dan ...